सोह्र संस्कार
जीवनका सोह्र चरण
गर्भाधान देखि अन्त्येष्टि सम्म - स्मृति र गृह्य परम्परा को एक सामान्य परिचय। भारतमा होस् वा विदेशमा, पहिले अर्थ बुझ्नुहोस्, विधिलाई आफ्नो कुलसँग मिलाउनुहोस्।
- ०१ गर्भाधान संयम र जिम्मेवारी संग बच्चाहरु को इच्छा जोड्ने पहिलो अनुष्ठान।
- ०२ पुंसावन गर्भावस्थाको सुरुमा आमा र बच्चाको स्वास्थ्यको लागि संस्कार।
- ०३ स्तरवृद्धि गर्भावस्थाको दोस्रो भागमा आमाको मनलाई खुशी र निडर राख्ने अनुष्ठान।
- ०४ जातिवाद जन्मे लगत्तै नवजात शिशुलाई स्वागत गर्ने संस्कार।
- ०५ नामकरण एउटा वंशले बच्चालाई दिएको पहिलो उपहार नाम हो।
- ०६ निकासी बच्चाले पहिलो पटक सूर्य र बाहिरी संसार देख्छ।
- ०७ अन्नप्राशन खानाबाट परिवारको थालमा दूधसम्मको पहिलो चरण।
- ०८ चुडाकरण पहिलो टन्सर - पुरानो छोडेर नयाँ सुरु गर्ने संकेत।
- ०९ कान छेड्ने कान छेड्ने - सजावट र स्वास्थ्य दुवैको पुरानो परम्परा।
- १० शिक्षाको सुरुवात विद्याकी देवीको अगाडि पहिलो अक्षर।
- ११ उपनयन पवित्र धागो र गुरुको नजिक जाने आरम्भ - यो चलन रहेको कुलमा।
- १२ वेदरम्भ वेदको प्रारम्भ वा आफ्नो शाखाको मुख्य ग्रन्थ।
- १३ केशान्त पहिलो दाह्रीको क्षौर - यौवनको सीमा।
- १४ समवर्त। पढाईबाट घर फर्किनु - स्नातकको संस्कार।
- १५ विवाह दुई गोत्र, आगोको साक्षी, र सँगै बस्ने कसम।
- १६ अंशसंस्कार अन्तिम यात्रा - शरीरको संस्कार र परिवारलाई सहयोग।
यो सामान्य परिचय हो। वंश, क्षेत्र र शाखा अनुसार क्रम, विषयवस्तु र मुहूर्त फरक-फरक हुन्छन्। आफ्नो पुजारी र आफ्नो अनुष्ठानलाई अन्तिम मान्नुहोस।